banner

Menu

 Polecenia systemu operacyjnego Linux

505527_Great Preimum Speakers for All Applications At Klipsch.com!  Click Here!
Lista komend dla użytkowników systemu operacyjnego Linux wraz z objaśnieniem.
  • shutdown(zamykamy Linuxa)
  • adduser(dodajemy nowego użytkownika)
  • newgrp(dodajemy nową grupę)
  • passwd(zmieniamy hasła)
  • logout(wylogowanie się)
  • who(sprawdzamy kto jest aktualnie zalogowany)
  • users(j/w)
  • w(j/w)
  • whoami(sprawdzamy kim jesteśmy)
  • mesg(zezwolenie na przyjmowania komunikatów)
  • write(wysłanie wiadomości do danego użytkownika)
  • wall(j/w tylko do wszystkich użytkowników)
  • rwall(j/w tylko do wszystkich w sieci)
  • ruser(wyświetla użytkowników pracujących w systemie)
  • talk(możliwość interaktywnej rozmowy)
  • finger(szczegółowe informacje o użytkownikach)
  • su(zmieniamy się w innego użytkownika)
  • chmod(zmieniamy parametry pliku)
  • chown(zmieniamy właściciela pliku)
  • chgrp(zmieniamy jaka grupa jest właścicielem pliku)
  • Polecenia związane z plikami i katalogami
  • Polecenia związane z procesami
    • ps(pokazuje nam jakie procesy są aktualnie wykonywane)
    • kill("zabijamy" procesy)
  • Polecenia związane z pomocą
    • help(wyświetla nam wszystkie polecenia w Linuxie)
    • man(pokazuje nam pomoc do programu)
  • Polecenia związane z kompresją i archiwilizacją
    • gzip(kompresuje nam archiwum *.gz)
    • tar(archiwizuje nam archiwum *.tar)
     
    Dowiązania do poleceń

    I.Polecenia związane z użytkownikami, grupami, loginami i zamykaniem systemu:
    shutdown
    |-Przeznaczenie:zamykanie systemu
    |-Parametry:shutdown [minuty] [informacja dla zalogowanych użytkowników]
    |shutdown- natychmiastowe zamknięcie systemu
    |shutdown now- j/w
    |shutdown 0 (zero)- j/w
    |shutdown 2- system zamknie się za 2minuty
    |shutdown 2 2minuty do wył. systemu- system zamknie się za 2minuty pokazując komunikat
    |-Opis:to polecenie służy do zamykania systemu, jest możliwość ustawienia tej komendy, żeby
    | zamyknęła Linuxa za np. 2 min. powiadamiając zalogowanych użytkowników
    |-Patrz także:---
    |_________________________________________________________________
    adduser
    |-Przeznaczenie:dodawanie nowego użytkownika
    |-Parametry:adduser [nazwa użytkownika]
    |adduser jan- dodaje użytkownika do komputera o nazwie(imieniu) jan
    |-Opis:jeśli jesteś zalogowany jako root masz prawo dostępu do tej komendy, jeśli nie jesteś musisz
    | się najpierw przelogować na root'a
    |-Patrz także:[passwd] [newgrp]
    |_________________________________________________________________
    newgrp
    |-Przeznaczenie:dodawanie nowej grupylub przełączanie na inną
    |-Parametry:newgrp [nazwa grupy]
    |newgrp programmers- dodaje nową grupę o nazwie programmers
    |-Opis:jeśli jesteś zalogowany jako root masz prawo dostępu do tworzenia grupy, jeśli nie masz
    | prawo do zmieniania się międz nimi
    |-Patrz także:[adduser]
    |_________________________________________________________________
    passwd
    |-Przeznaczenie:zmiana hasła
    |-Parametry:passwd [użytkownik]
    |adduser- zmienia hasło loginu na którym jesteś zalogowany
    |adduser thomson- zmienia hasło użytkownika thomson, jeśli jesteś zalogowany jako root i nie
    | musisz znać poprzedniego hasła zwykłego użytkownika
    |-Opis:jeśli jesteś zalogowany jako root masz prawo dostępu do tej komendy, jeśli nie jesteś musisz
    | się najpierw przelogować na root'a
    |-Patrz także:[adduser]
    |_________________________________________________________________
    logout
    |-Przeznaczenie:służy do wylogowania się
    |-Parametry:brak
    |-Opis:po wpisaniu polecenia widzimy napis do zalogowowania się
    |-Patrz także:[adduser]
    |_________________________________________________________________
    who
    |-Przeznaczenie:sprawdzamy kto jest aktualnie zalogowany
    |-Parametry:who [parametry]
    |who- pokazuje np: root tty01 Dec 13 12:42
    |who am i- pokazuje nam informacje o naszym loginie
    |-Opis:możesz za pomocą tego polecenia sprawdzić kto jest zalogowany lub "kim" jesteś w systemie
    |-Patrz także:[users] [w] [whoami]

    |_________________________________________________________________
    users
    |-Przeznaczenie:pokazuje kto jest zalogowany
    |-Parametry:brak
    |-Opis:ta komenda jedynie pokazauje po przecinku nazwy użytkowników zalogowanych w systemie
    |-Patrz także:[who] [w] [whoami]
    |_________________________________________________________________
    w
    |-Przeznaczenie:pokazuje kto jest zalogowany
    |-Parametry:brak
    |-Opis:po wpisaniu widzisz napisy :
    | 8:43pm up 13 min, 3 users, load average: 0.07, 0.20, 0.20
    | USER TTY FROM LOGIN@ IDLE JCPU PCPU WHAT
    | ^^^a co poszczególne rzeczy oznaczają^^^
    | 8:43pm - bieżaca godzina (20:43)
    | up 13 min - jak długo pracuje nasz system (13min)
    | 3 users - ilu użytkowników pracuje w systemie
    | load average - obciążenie systemu przez programy
    | USER - identyfikator użytkownika
    | TTY - nazwa terminalu
    | FROM - informacja dodatkowa
    | LOGIN@ - godzina zalogowania
    | IDLE - ile czasu upłynęło od ostatniego naciśnięcia klawisza
    | JCPU - czas zużyty przez wszystkie programy na danym terminalu
    | PCPU - oraz przez wszystkie programy w danym momencie
    | WHAT - nazwa aktywnego procesu
    |-Patrz także:[who] [whoami] [whoami] [users]
    |_________________________________________________________________
    whoami
    |-Przeznaczenie:sprawdzamy nazwą loginu na którym się zalogowaliśmy
    |-Parametry:brak
    |-Opis:jeśli jesteś zalogowany jako root to wyśwetla napis w następnej linijce "root"
    |-Patrz także:[who] [w] [users]
    |_________________________________________________________________
    mesg
    |-Przeznaczenie:zezwolenie lub nie na przyjmowania komunikatów
    |-Parametry:adduser [Yn]
    |mesg y- możesz otrzymywać wiadomości
    |mesg n- nie możesz otrzymywać wiadomości
    |-Opis:jest to możliwość ustawienia czy do ciebie mają przychodzić komunikaty
    |-Patrz także:[write] [wall] [rwall] [ruser]
    |_________________________________________________________________
    write
    |-Przeznaczenie:wysyłanie komunikatów
    |-Parametry:write [użyykownik] [wiadomość]
    |write pasternak wiadro- wysłanie wiadomości do użytkownika pasternak, u pasternaka pojawi się tekst:
    | Message from silverstar!root on tty1 at 23:33 wiadro
    | po polsku i ludzku: "Wiadomość od root wysłana o godz. 23:33" i teraz wiadomosc "wiadro"
    |-Opis:polecenie daje możliwość wysłania komunikaty do wybranej osoby
    |-Patrz także:[mesg] [wall] [rwall] [ruser]
    |_________________________________________________________________
    wall
    |-Przeznaczenie:wysyłanie komunikatów
    |-Parametry:wall [plik tekstowy]
    |wall mes.txt- wysłanie do wszystkich użytkowników wiadomści z pliku mes.txt
    |-Opis:polecenie daje możliwość wysłania wiadomości do wszystkch osób
    |-Patrz także:[mesg] [write] [rwall] [ruser] |_________________________________________________________________
    rwall
    |-Przeznaczenie:wysyłanie komunikatów
    |-Parametry:wall [plik tekstowy]
    |wall mes.txt- wysłanie do wszystkich sieci wiadomści z pliku mes.txt
    |-Opis:polecenie daje możliwość wysłania wiadomości do wszystkch sieci
    |-Patrz także:[mesg] [write] [wall] [ruser] |_________________________________________________________________
    ruser
    |-Przeznaczenie:wysyłanie komunikatów
    |-Parametry:wall [plik tekstowy]
    |wall mes.txt- wysłanie do wszystkich pracujących w systemie użytkowników wiadomści z pliku mes.txt
    |-Opis:polecenie daje możliwość wysłania wiadomości do wszystkch sieci
    |-Patrz także:[mesg] [write] [wall] [ruser] |_________________________________________________________________
    talk
    |-Przeznaczenie:interaktywna rozmowa
    |-Parametry:talk [login][@sieć]
    |talk parker- wtedy pokaże się wiadomość
    | No connect yet - brak polaczenia
    | Waiting for your party to respond - czekanie na odp.
    | Your party is not logged on - brak partnera w sieci
    | Ringing your party again - ponowne wezwanie
    | Connection established - nawiazano polaczenie
    | U odbiorcy pojawi napis
    | Message from Talk_Daemon@kom.net at 23:33
    | talk: connection requested by root
    | talk: respond with: talk root
    | Czyli jesli adresat po odczytaniu tego napisze
    | talk root, to polaczenie zostanie nawiazane
    |-Opis:mozemy nawiazac interaktywny kontakt nie tylko z
    | osoba z naszego komputera, ale tez innego z sieci
    |-Patrz także:[mesg] [write] [wall] [rwall] [ruser]
    |_________________________________________________________________
    finger
    |-Przeznaczenie:informacja o użytkownikach
    |-Parametry:finger [user]
    |finger- pokarze się nam okienko w rodzaju:
    | LOGIN NAME TTY IDLE WHEN WHERE
    | root root ttyp1 1.01s Jan 20:33 Unknow
    |finger root- pokarze się nam okienko w rodzaju:
    | Login name: root In real life: root
    | Directory: /root Shell: /bin/bash
    | On since Jan 27 20:33:11 on ttyp1 at Unknow
    | No unread mail
    | No Plan.
    | ^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^
    | Jak widac dowiadujemy się, jakie są prawdziwe personalia użytkownika
    | (In real life), nazwy jego kartoteki prywatnej (Directory),
    | rodzaj shell'a (Shell), kiedy się zalogowal (On since), lub kiedy ostatnio
    | byl w sieci (Last login), czy dostal/czytal ostatnią paczkę poczty
    |-Opis:Są to szczegółowe informacje o użytkownikach
    |-Patrz także:[who]
    |_________________________________________________________________
    su
    |-Przeznaczenie:szybka zmiana loginu
    |-Parametry:su [user]
    |su root- zmieniamy się w użytkownika root po podaniu jego hasła
    |-Opis:jesli jestesmy jako root nie trzeba podawać hasła
    |-Patrz także:[logout]
    |_________________________________________________________________
    chmod
    |-Przeznaczenie:zmieniamy parametry pliku
    |-Parametry:chmod [u(user)|g(grupa)|o(właściciel)|a(wszyscy)][+|-][r(czytanie)|w(pisanie)|x(uruchamianie)][nazwa pliku]
    |chmod ugo-rw file- odbieramy prawa dostępu do czytania i modyfikowania pliku właścicielowi,grupie oraz użytkownikom
    |chmod a-rw- j/w
    |chmod a+r- wszyscy mają prawo do czytania pliku
    |chmod a+rwx- wszyscy mają prawo do czytania,zapisywania i uruchamiania pliku
    |-Parametry:chmod [liczba od 000 do 777][nazwa pliku]
    | pierwsza liczba to użytkownik, druga liczba to grupa a trzecia pozoztali
    | 0 lub --- brak praw dostępu
    | 1 lub --x wykonywanie
    | 2 lub -w- czytanie
    | 3 lub -wx zapis
    | 4 lub r-- zapis i wykonywanie
    | 5 lub r-x odczyt
    | 6 lub rw- odczyt i zapis
    | 7 lub rwx odczyt, zapis i wykonywanie
    |chmod 777 file- dajemy pełny dostęp właścicielowi,grupie oraz użytkownikom
    |chmod 000 file- zabieramy pełny dostęp właścicielowi,grupie oraz użytkownikom
    |chmod a+r- wszyscy mają prawo do czytania pliku
    |chmod a+rwx- wszyscy mają prawo do czytania,zapisywania i uruchamiania pliku
    |-Opis:są to prawodostępu dające lub nie prawa do zapisu, czytania i wykonywania
    | jakie są prawa można zobaczyć wpisując ls -l na początku jest -rwxr--r-- pierwszy znak oznacza
    | plik, katalog..., jeśli zwykły plik to jest minus-, 9 następnych to prawa dostępu 3 pierwsze dla
    | włąściciela 3 następe dla grupy a 3 ostatnie dla wszystkich
    |-Patrz także:[write] [wall] [rwall] [ruser]
    |_________________________________________________________________
    chown
    |-Przeznaczenie:zmieniamy parametry pliku
    |-Parametry:chmod [user] [plik]
    |chown rex doc6- rex jest właścicielom pliku doc6
    |chown rex doc*- rex jest właścicielom wszystkich plików w katalogu zaczynających się na doc np. doc5, doc98
    |chown rex ???- rex jest właścicielom wszystkich plików mających 3 litery np. doc, abc
    |-Opis:jest to możliwość ustawienia właściciela pliku lub plików
    |-Patrz także:[chmod] [chgrp] [newgrp]
    |_________________________________________________________________
    chgrp
    |-Przeznaczenie:ustawiamy która grupa jest właścicielem pliku pliku
    |-Parametry:chgrp [grupa] [plik]
    |chgrp gracze spis- gracze są właścicielami pliku spis
    |chgrp gracze *- gracze są właścicielami wszystkich plików
    |-Opis:jest to możliwość ustawienia czy d ciebie mają przychodzić komunikaty
    |-Patrz także:[write] [wall] [rwall] [ruser]
    |_________________________________________________________________
    II.Polecenia związane z plikami i katalogami:
    |-Polecenia związane z katalogami:
    |--ls
    |--|-Przeznaczenie:sprawdzanie zawartości katalogu
    |--|-Parametry:ls [parametr] [katalog]
    |--|ls- zostaną wyświetlone pliki i katalogi jeden po drugim
    |--|ls -a- zostaną wyświetlone wszystkie pliki (ukryte) i katalogi
    |--|ls -l- zostaną wyświetlone pliki i katalogi w postaci listy
    |--|-ls -t- zostaną wyświetlone pliki i katalogi według daty, najpierw wyświetlane są pliki nowsze
    |--|ls -r- zostaną wyświetlone pliki i katalogi według daty, najpierw wyświetlane są pliki starsze
    |--|-Opis:jest możliwość łączenia parametrów w postaci ls -al jednak źle będą rozpoznawanels -a -l
    |--|-Patrz także:[dir]
    |--|_________________________________________________________________
    |--dir
    |--|-Przeznaczenie:sprawdzanie zawartości katalogu
    |--|-Parametry:-brak-
    |--|-Opis:to samo po napisaniu ls (bez parametrów)
    |--|-Patrz także:[ls]
    |--|_________________________________________________________________
    |--pwd
    |--|-Przeznaczenie:sprawdzanie w którym jesteśmy katalogu
    |--|-Parametry:-brak-
    |--|-Opis:po wpisaniu komendy pokazuje się odpowiedź
    |--|-Patrz także:---
    |--|_________________________________________________________________
    |--cd
    |--|-Przeznaczenie:zmiana katalogu
    |--|-Parametry:ls [parametr lub katalog]
    |--|cd ..- cofamy się o 1 katakog na dół
    |--|cd ../..- cofamy się o 2 katakogi na dół
    |--|cd gry- otwieramy katalog gry
    |--|-cd gry/tetris- otwieramy katalog tetris w katalogu gry
    |--|cd ../programy- otwieramy katalog programy w katlogu niżej
    |--|cd /programy- otwieramy katalog programy na samym "dole"
    |--|cd- otwieramy własny katalog
    |--|-Opis:jest to możliwość zmieniania aktualnego katalogu
    |--|-Patrz także:---
    |--|_________________________________________________________________
    |--rmdir
    |--|-Przeznaczenie:usuwanie katalogu
    |--|-Parametry:rmdir [katalog(i)]
    |--|rmdir kat1- usuniencie katalogu kat1
    |--|rmdir kat1 kat2- usuniencie katalogu kat1 i kat2
    |--|rmdir kat1/kat10- usuniencie katalogu kat10 w katalogu kat1
    |--|-Opis:jest możliwość usunięcia katalogu, UWAGA katalog musi być pusty
    |--|-Patrz także:[mkdir]
    |--|_________________________________________________________________
    |--mkdir
    |--|-Przeznaczenie:sprawdzanie zawartości katalogu
    |--|-Parametry:mkdir [katalog]
    |--|mkdir kat8- zostanie utworzony katalog kat8
    |--|mkdir kat1 gry- zostanie utworzony katalog kat8 i gry
    |--|mkdir gry/nethach- zostanie utworzony katalog gry a wnim utworzony katalog nethack
    |--|-Opis:jest możliwość utworzenia katalogu
    |--|-Patrz także:---
    |--|_________________________________________________________________
    |-Polecenia związane z plikami:
    |--cat
    |--|-Przeznaczenie:edytowanie tekstu
    |--|-Parametry:cat [parametr] [katalog]
    |--|cat >nowy.w- wpisany tekst jest zapisany do pliku nowy.w
    |--|cat nowy.w > dwa- plik nowy.w kopiujemy do pliku dwa
    |--|-cat dwa nowy.w >tr3- plik nowy.w i dwa (złączony jeden po drugim) kopiujemy do tr3
    |--|cat tr3 > one > two > tree- plik tr3 kopiujemy do one, one do two, two do tree
    |--|-Opis:UWAGA przy plikach binarnych grozi ta metoda zawieszeniem terminala lub systemu
    |--|-Patrz także:---
    |--|_________________________________________________________________
    |--rm
    |--|-Przeznaczenie:usuwanie pliku
    |--|-Parametry:rmdir [plik(i)]
    |--|rmdir plk1- usuniencie pliku kat1
    |--|rmdir plk1 plk2- usuniencie pliku kat1 i kat2
    |--|-Opis:jest możliwość usunięcia pliku
    |--|-Patrz także:[rmdir]
    |--|_________________________________________________________________
    |-Polecenia związane z kopiowaniem i przenoszeniem, plików i katalogów :
    |--mv
    |--|-Przeznaczenie:przenoszenie plików
    |--|-Parametry:mv [plik] [cel]
    |--|mv qfile /tmp- przenosimy plik qfile do katalogu /tmp
    |--|mv f* kat- przenosimy wszystkie pliki zaczynające się litere f do katalogu kat
    |--|-Opis:za pomocą tej komendy możemy także zmienić nazwę
    |--|-Patrz także:---
    |--|_________________________________________________________________
    |--cp
    |--|-Przeznaczenie:kopiujemy plik
    |--|-Parametry:cp [plik/katalog] [cel]
    |--|cp plk1 plik198- kopiujemy zawartość plk1 do plik198
    |--|cp plk1 c- kopiujemy zawartość pliku plk1 do c
    |--|-Opis:jest możliwość kopiowania plików i katalogów
    |--|-Patrz także:[mv] [mvdir]
    |--|_________________________________________________________________
    |--mvdir
    |--|-Przeznaczenie:przenoszenie katalogu
    |--|-Parametry:mvdir [katalog] [cel]
    |--|mvdir homm3 gry- przenosimy katalog homm3 do gry
    |--|mvdir kosz /tmp- przenosimy katalog kosz do /tmp
    |--|-Opis:to polecenie działa podobnie jakmv
    |--|-Patrz także:[mv]
    |--|_________________________________________________________________
    III.Polecenia związane z procesami:
    ps
    |-Przeznaczenie:sprawdzanie komunikatów
    |-Parametry:ps [parametry]
    |ps- zotanie wyświetlone
    | PID TTY STAT TIME COMMAND
    | 282 1 S 0:02 /bin/login -- root
    | 285 4 S 0:00 (mingetty)
    | 286 5 S 0:00 (mingetty)
    | 287 6 S 0:00 (mingetty)
    | 301 1 S 0:01 (bash)
    | 399 1 R 0:00 ps
    |ps -aux- zotanie wyświetlone
    | USER PID %CPU %MEM SIZE RSS TTY STAT START TIME COMMAND
    | bin 95 0.0 0.6 896 44 ? S 20:32 0:00 (portmap)
    | news 296 0.0 7.9 1580 516 ? S 20:33 0:00 /sbin/innd -p5 -r
    | news 300 0.0 0.3 872 24 ? S 20:33 0:00 (overchan)
    | jasio 283 0.1 11.0 1012 716 2 S 20:33 0:01 /bin/login -- jasio
    | jasio 344 0.1 10.1 1220 656 2 S 20:38 0:01 -bash
    | asia 358 0.2 10.7 1012 700 3 S 20:39 0:01 /bin/login -- asia
    | asia 359 0.1 9.7 1216 632 3 S 20:39 0:00 -bash
    | root 1 0.3 1.6 880 104 ? S 20:30 0:04 init
    | [...]
    | root 465 0.0 6.2 928 404 1 R 20:53 0:00 ps -aux
    |^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^
    | USER - uzytkownik procesu
    | PID - numer identyfikacyjny procesu
    | TTY - procesy zwiazane z naszym terminalem
    | STAT - status procesu
    | R - proces dzialajacy (ang. running)
    | T - proces zatrzymany (ang. stopped)
    | P - proces w stanie spoczynku (ang. page wait)
    | D - proces w stanie spoczynku (ang. disk wait)
    | S - proces w stanie spoczynku (ang. sleeping)
    | I - proces w stanie spoczynku (ang. idle)
    | Z - proces duch (ang. zombie), zakonczyl sie ale nie rozliczyl
    | sie jeszcze z procesami nadrzednymi!
    | TIME - jak dlugo dziala proces
    | COMMAND - nazwa programu, ktorej odpowiada proces
    | %CPU - ilosc zaangazowania procesora w procesie
    | %MEM - jaka czesc pamieci operacyjnej
    |-Opis:jeśli chcesz zobaczyć kot jakie procesy wykonuje jest to polecenie dla ciebie
    |-Patrz także:[kill]
    |_________________________________________________________________
    kill
    |-Przeznaczenie:zabijanie procesów
    |-Parametry:kill [parametr] [PID]
    |kill 200- zabija proces z numerem 200 (PID)
    |kill -9 200- jeśli jest oporny i nieche się wyączyć jest to prawie pewny sposób
    |kill -9 -1- zabija wszystkie procesy procesy
    |kill -9 0- !!!samobójstwo!!!
    |-Opis:wyłączanie procesów
    |-Patrz także:[ps]
    |_________________________________________________________________
    IV.Polecenia związane z pomocą:
    help
    |-Przeznaczenie:wyświetla nam wszystkie polecenia w Linuxie
    |-Parametry:-brak-
    |-Opis:wyświetlenie komunikatów dostępnych w systemie
    |-Patrz także:[man]
    |_________________________________________________________________
    man
    |-Przeznaczenie:pokazuje nam pomoc do programu
    |-Parametry:man [program]
    |man mount- wyświetla pomoc do polecenia mount
    |-Opis:pomoc do konkretnych programów
    |-Patrz także:[man]
    |_________________________________________________________________
    V.Polecenia związane z kompresją i archiwilizacją:
    gzip
    |-Przeznaczenie:kompresuje nam archiwum *.gz
    |-Parametry:gunzip [parametry] [*.gz]
    |gzip arx- tworzy nam zkompresowany plikp arx.gz
    |gzip -d arx.gz- odkompresuje nam archiwum arx.gz
    |-Opis:Można tylko kompresować jeden plik, w przypadku większej ilości trzeba użyć TAR'a
    |-Patrz także:[tar]
    |_________________________________________________________________
    tar
    |-Przeznaczenie:achiwizuje nam archiwum *.gz
    |-Parametry:tar [parametry] [*.tar]
    |tar -cvfplik*- archwzuje nam wszystkie pliki do sk.tar
    |tar -xvf- rozarchwzuje nam wszystkie sk.tar
    |-Opis:TAR nie kompresuje nam plików, żeby były z kompresowane trzeba użyć GZIP'a
    |-Patrz także:[man]
    |_________________________________________________________________



    MarcinWiciuWitkowski







  • Powered by Wilug - IT Solution 4u-Copyright © Wiciu - http://www.wilug.co.uk